Με δύο βαλίτσες ετοιμάζεται να ανέβει τον Σεπτέμβριο στη Θεσσαλονίκη για τη ΔΕΘ ο Αλέξης Τσίπρας. Η πρώτη περιέχει αριθμούς, φόρους, μισθούς, παραγωγική ανασυγκρότηση και κοινωνικό κράτος. Η δεύτερη, λίγες ημέρες αργότερα, θα έχει περισσότερο καθαρή πολιτική αντιπαράθεση. Και στην Αμαλίας γνωρίζουν ότι η πρώτη μπορεί τελικά να αποδειχθεί βαρύτερη από τη δεύτερη.
Η ημερομηνία που έχει κυκλωθεί είναι η 2α Σεπτεμβρίου. Στο Porto Palace της Θεσσαλονίκης ο πρόεδρος της ΕΛ.Α.Σ. Αλέξης Τσίπρας θα παρουσιάσει το οικονομικό πρόγραμμα του κόμματος, μία εβδομάδα πριν από την επίσημη παρουσία του στη ΔΕΘ, στις 9 Σεπτεμβρίου. Πίσω από την επιλογή βρίσκεται η προσπάθεια να δοθεί στην πρώτη παρουσίαση αυτοτελής πολιτική βαρύτητα και να μη χαθεί το πρόγραμμα μέσα στον θόρυβο της παραδοσιακής αντιπαράθεσης της Έκθεσης.
Το μήνυμα που εκπέμπεται από το επιτελείο του πρώην πρωθυπουργού είναι πως στη Θεσσαλονίκη δεν θα παρουσιαστεί ένας ακόμη κατάλογος υποσχέσεων, καθώς ο στόχος είναι ένα τετραετές σχέδιο οικονομικής και παραγωγικής ανασυγκρότησης, με κοστολογημένες παρεμβάσεις και σαφή κοινωνική στόχευση. Και αυτή ακριβώς η λέξη, «κοστολογημένες», είναι ίσως η σημαντικότερη ολόκληρης της προετοιμασίας.
Το άγχος των αριθμών
Στο επιτελείο Τσίπρα γνωρίζουν ότι από το βράδυ της 2ας Σεπτεμβρίου Ν.Δ. και ΠΑΣΟΚ θα αναζητούν ένα πράγμα. Αριθμητικές τρύπες.
Η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να επαναφέρει τη συζήτηση στην αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής του πρώην πρωθυπουργού, ενώ από τη Χαριλάου Τρικούπη αναμένεται να δοθεί ιδιαίτερο βάρος στο κατά πόσο οι εξαγγελίες είναι εφαρμόσιμες και δημοσιονομικά βιώσιμες. Γι’ αυτό και η ομάδα που επεξεργάζεται το πρόγραμμα έχει εντολή να αποφύγει προτάσεις που μπορεί να δημιουργήσουν εύκολα την εικόνα ενός νέου «προγράμματος Θεσσαλονίκης».
Δεν είναι τυχαίο ότι ο τομεάρχης Οικονομικών της ΕΛ.Α.Σ., Φραγκίσκος Κουτεντάκης, έχει επιμείνει δημόσια στον συνδυασμό δύο εννοιών που δεν συμβίωναν πάντοτε αρμονικά στην ελληνική Αριστερά. Φορολογική δικαιοσύνη και δημοσιονομική αξιοπιστία.
Αυτό είναι και το δύσκολο σημείο της εξίσωσης. Η ΕΛ.Α.Σ. θέλει να εμφανίσει ένα πρόγραμμα σαφώς αναδιανεμητικό, χωρίς όμως να αφήσει χώρο στους αντιπάλους της να το χαρακτηρίσουν δημοσιονομικά ανεφάρμοστο.
Το βλέμμα στους μισθωτούς
Από τις πληροφορίες που έχουν μέχρι σήμερα δει το φως της δημοσιότητας, ένας από τους καθαρότερους άξονες αφορά τους μισθωτούς και τη μεσαία τάξη. Ο Αλέξης Τσίπρας έχει ήδη προαναγγείλει μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης των μισθωτών και έχει δεσμευθεί ότι το σχέδιό του δεν θα μεταφέρει πρόσθετα βάρη στη μεσαία τάξη. Η άλλη πλευρά της εξίσωσης είναι η μεγαλύτερη φορολογική συμμετοχή του μεγάλου πλούτου, με το περιουσιολόγιο να επανέρχεται στη σχετική συζήτηση.
Πρόκειται για μια επιλογή με σαφές πολιτικό ακροατήριο με την ΕΛ.Α.Σ. να επιχειρεί να προσεγγίσει εργαζομένους που μπορεί να έχουν αυξήσει ονομαστικά τις αποδοχές τους τα τελευταία χρόνια, αλλά βλέπουν το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα να πιέζεται από τρόφιμα, ενέργεια, ενοίκια και φορολογικές υποχρεώσεις. Στην πραγματικότητα, το επιτελείο Τσίπρα θέλει να μετατρέψει την έννοια της «μεσαίας τάξης» από προνομιακό πεδίο της Ν.Δ. σε πεδίο πολιτικής σύγκρουσης.
Ακρίβεια και στέγη
Το δεύτερο μέτωπο θα είναι η ακρίβεια. Ο Τσίπρας έχει χρησιμοποιήσει ήδη την ιδιαίτερα βαριά έκφραση «τέταρτο μνημόνιο» για να περιγράψει τη συνεχή αφαίμαξη των εισοδημάτων από το αυξημένο κόστος ζωής. Στη Θεσσαλονίκη, όμως, οι διαπιστώσεις θα πρέπει να μετατραπούν σε συγκεκριμένες απαντήσεις.
Εδώ αναμένεται να δοθεί ιδιαίτερο βάρος όχι μόνο στις τιμές αλλά και στη στέγη, που εξελίσσεται σε ένα από τα μεγαλύτερα κοινωνικά προβλήματα των νεότερων ηλικιών και των οικογενειών στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν το πρόγραμμα θα περιοριστεί σε φορολογικά κίνητρα και ρυθμίσεις της αγοράς ή αν η ΕΛ.Α.Σ. θα προτείνει ένα ευρύτερο μοντέλο δημόσιας στεγαστικής πολιτικής. Στελέχη του κόμματος αναγνωρίζουν ότι στο συγκεκριμένο πεδίο οι γενικές διακηρύξεις δεν αρκούν πλέον.
Τρεις λέξεις για την επόμενη μέρα
Δίκαιη ανάπτυξη, παραγωγική ανασυγκρότηση, κοινωνικό κράτος. Αυτοί είναι οι τρεις κεντρικοί άξονες που έχει ήδη περιγράψει ο Τσίπρας. Πίσω τους βρίσκεται η προσπάθεια να μην εξαντληθεί το πρόγραμμα σε φορολογικές ελαφρύνσεις και επιδόματα. Το κομμάτι της παραγωγικής ανασυγκρότησης θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμο, καθώς η ΕΛ.Α.Σ. θέλει να αντιπαραθέσει στο κυβερνητικό αφήγημα των επενδύσεων ένα διαφορετικό μοντέλο ανάπτυξης, με μεγαλύτερο βάρος στην εγχώρια παραγωγή, στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, στην περιφέρεια και σε έναν πιο ενεργό ρόλο του κράτους. Το κοινωνικό κράτος αποτελεί τον τρίτο πυλώνα, με Υγεία και Παιδεία να βρίσκονται αναμενόμενα ψηλά. Και εδώ όμως υπάρχει η ίδια εντολή: οι προτάσεις πρέπει να συνοδεύονται από αριθμούς.
Μια ημερομηνία με αποδέκτη το ΠΑΣΟΚ
Η επιλογή της 2ας Σεπτεμβρίου δύσκολα περνά απαρατήρητη. Μία ημέρα αργότερα είναι η επέτειος της 3ης του Σεπτέμβρη, της ιδρυτικής διακήρυξης του ΠΑΣΟΚ. Στην ΕΛ.Α.Σ. αποφεύγουν να δώσουν υπερβολική συμβολική διάσταση στην ημερομηνία. Πολιτικά, ωστόσο, η σύμπτωση αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς Τσίπρας και Ανδρουλάκης διεκδικούν επικαλυπτόμενα ακροατήρια. Και εδώ βρίσκεται ίσως η δεύτερη, λιγότερο εμφανής μάχη της Θεσσαλονίκης.
Ο Τσίπρας δεν χρειάζεται απλώς ένα πρόγραμμα που να διαφοροποιείται από εκείνο του Κυριάκου Μητσοτάκη. Χρειάζεται μια πρόταση που να εμφανίζεται περισσότερο κοινωνική από της Ν.Δ., αλλά ταυτόχρονα περισσότερο ολοκληρωμένη και κυβερνητική από εκείνη του ΠΑΣΟΚ.
Πρώτος στο βήμα, πρώτος και στο ρίσκο
Υπάρχει τέλος το παιχνίδι με τον χρόνο. Με την παρουσίαση στις 2 Σεπτεμβρίου ο Τσίπρας ανοίγει πρώτος τα χαρτιά του, πριν από τις εξαγγελίες Μητσοτάκη στη ΔΕΘ. Η ΕΛ.Α.Σ. θα επιχειρήσει έτσι να καθορίσει την οικονομική ατζέντα και να αναγκάσει τους αντιπάλους της να τοποθετηθούν πάνω στις δικές της προτάσεις. Γι’ αυτό η 2α Σεπτεμβρίου δεν είναι απλώς άλλη μία ομιλία Τσίπρα στη Θεσσαλονίκη. Είναι πιθανότατα το πρώτο πραγματικό crash test της ΕΛ.Α.Σ. μετά την ίδρυσή της.
Μέχρι σήμερα το νέο κόμμα μπορούσε να κερδίζει ή να χάνει πόντους από τη δημοσκοπική δυναμική, τα πρόσωπα και τις πολιτικές μετακινήσεις γύρω του. Από τη στιγμή όμως που θα πέσουν στο τραπέζι φόροι, δαπάνες, μισθοί και συγκεκριμένα ευρώ, η συζήτηση αλλάζει. Για πρώτη φορά ο Τσίπρας δεν θα κριθεί κυρίως για το τι λέει ότι έκανε λάθος στο παρελθόν ούτε για το πόσο σκληρά αντιπολιτεύεται τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Θα κριθεί για το τι ακριβώς προτείνει να κάνει την επόμενη μέρα. Και εκεί θα κριθούν πολλά.
Πηγή: www.newsit.gr
