Η Σελήνη είναι ένα εξαιρετικά αφιλόξενο περιβάλλον για τους ανθρώπους και άλλους ζωντανούς οργανισμούς από τη Γη, καθώς δεν διαθέτει αναπνεύσιμο αέρα, παρουσιάζει ακραίες θερμοκρασίες και εκτίθεται διαρκώς σε διαστημική ακτινοβολία και ενεργητικά σωματίδια. Γι’ αυτό οι αστροναύτες φορούν διαστημικές στολές και τα διαστημόπλοια διαθέτουν προστατευτική θωράκιση.
Τι γίνεται όμως με τα μικρόβια που αναπόφευκτα μεταφέρονται μαζί με τους αστροναύτες κατά τη διάρκεια της εξερεύνησης του διαστήματος;
Νέα έρευνα, υπό την ηγεσία επιστημόνων της NASA, που εξέτασε πέντε είδη μυκήτων και βακτηρίων, δείχνει ότι ορισμένα από αυτά θα μπορούσαν πράγματι να επιβιώσουν για κάποιο χρονικό διάστημα υπό συγκεκριμένες συνθήκες στην επιφάνεια της Σελήνης. Το εύρημα αυτό εγείρει ανησυχίες σχετικά με την ακούσια μεταφορά γήινης ζωής στη Σελήνη.
Οι μικροοργανισμοί μελετήθηκαν μέσω προσομοιώσεων που αφορούσαν τρεις περιοχές κοντά στον Νότιο Πόλο της Σελήνης, Nobile Rim, Connecting Ridge και de Gerlache Rim. Οι περιβαλλοντικές συνθήκες βασίστηκαν σε παρατηρήσεις του Lunar Reconnaissance Orbiter της NASA και σε δεδομένα σχετικά με την έκθεση στην ακτινοβολία.
Οι προσομοιώσεις έδειξαν ότι ορισμένα από τα μικρόβια θα μπορούσαν να επιβιώσουν από μερικές εβδομάδες έως και μήνες σε συγκεκριμένες περιοχές, όπως στο εσωτερικό κρατήρων που παραμένουν μόνιμα στη σκιά, καθώς και κατά τη διάρκεια συγκεκριμένων εποχών, του φθινοπώρου και του χειμώνα, σύμφωνα με τον πλανητικό επιστήμονα Prabal Saxena του Goddard Space Flight Center της NASA στο Μέριλαντ.
Οι δύο μύκητες που μελετήθηκαν αποδείχθηκαν πιο ανθεκτικοί από τα τρία είδη βακτηρίων. Ο Aspergillus niger, ένα κοινό είδος μύκητα που συναντάται σε θερμότερα κλίματα και είναι γνωστός ως «μαύρη μούχλα», ήταν ο πιο ανθεκτικός.
Ο Aspergillus ευδοκιμεί σε ζεστά και υγρά μέρη, όπως τα μπάνια και τα συστήματα θέρμανσης, εξαερισμού και κλιματισμού. Αστροναύτες έχουν εντοπίσει τον συγκεκριμένο μύκητα και στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό. Πειράματα έχουν δείξει ότι μπορεί ακόμη και να επιβιώσει έξω από τον σταθμό, ενώ βρίσκεται σε τροχιά.
Οι ερευνητές μελέτησαν επίσης αρκετά είδη Fusarium, ενός κοινού μύκητα που ζει στο έδαφος.
«Ο Aspergillus ήταν ο καταλληλότερος για να επιβιώσει στις περιοχές των σεληνιακών πόλων. Ο Fusarium ήταν επίσης αρκετά ανθεκτικός, αν και όχι στον ίδιο βαθμό με τον Aspergillus», δήλωσε ο Saxena, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, η οποία δημοσιεύθηκε αυτή την εβδομάδα στο περιοδικό Science Advances.
Τρία είδη βακτηρίων
Μελετήθηκαν τρία είδη βακτηρίων: Deinococcus radiodurans, ένα μικρόβιο του εδάφους γνωστό για την αντοχή του στο κρύο και την ακτινοβολία, Staphylococcus aureus, που συναντάται συχνά στο δέρμα και στις ρινικές κοιλότητες και Bacillus subtilis, που βρίσκεται στο έδαφος, στη βλάστηση και στο γαστρεντερικό σύστημα του ανθρώπου.
«Τα βακτήρια που εξετάσαμε ήταν λιγότερο ανθεκτικά στην υπεριώδη ακτινοβολία και, κατά συνέπεια, παρουσίασαν μικρότερη επιβίωση, με τον Deinococcus να προηγείται και τους Staphylococcus και Bacillus να ακολουθούν», δήλωσε ο Saxena.
Η υπεριώδης ακτινοβολία και η θερμότητα, οι θερμοκρασίες κατά τη σεληνιακή ημέρα μπορούν να φτάσουν περίπου τους 127 βαθμούς Κελσίου, αποτελούσαν τις μεγαλύτερες απειλές, μαζί με την ακτινοβολία ενεργητικών σωματιδίων και τις φυσικές επιπτώσεις του κενού στην επιφάνεια της Σελήνης.
Τα μοντέλα αποκάλυψαν χάρτες με «θύλακες επιβίωσης», οι οποίοι μπορούσαν να έχουν μέγεθος ακόμη και αρκετών χιλιομέτρων, όπως οι πυθμένες κρατήρων. Σύμφωνα με τα μοντέλα, ο Aspergillus μπορούσε να επιβιώσει ακόμη και σε περιοχές με κάποια έκθεση στο ηλιακό φως, και συνεπώς στην υπεριώδη ακτινοβολία.
«Η μελέτη μας επικεντρώθηκε μόνο στην επιβίωση αυτών των κυττάρων και όχι στην ανάπτυξη ή την αναπαραγωγή τους», δήλωσε η Heather Graham, γεωχημικός οργανικής ύλης στο Goddard Space Flight Center και συν-συγγραφέας της μελέτης.
«Υπάρχουν όμως σενάρια στα οποία τα κύτταρα θα μπορούσαν να θαφτούν, γεγονός που θα τα κρατούσε ζεστά και θα τα προστάτευε από την ακτινοβολία. Ενδέχεται επίσης να δημιουργούνται θύλακες υγρού νερού, κάτι που δυνητικά θα μπορούσε να επιτρέψει στους οργανισμούς να αναπτυχθούν», πρόσθεσε η Graham.
Τα μικρόβια αυτά θα μπορούσαν να επηρεάσουν πόρους όπως το νερό, το οποίο υπάρχει ως πάγος σε ορισμένα σημεία της Σελήνης, και οι οποίοι ενδέχεται να είναι χρήσιμοι για τους αστροναύτες, ανέφεραν οι ερευνητές.
Η μελέτη δεν εξέτασε εάν οι σεληνιακές συνθήκες θα μπορούσαν να προκαλέσουν μεταλλάξεις που θα έκαναν τα μικρόβια πιο επικίνδυνα ως παθογόνα.
«Η μελέτη εξέτασε αποκλειστικά την κυτταρική επιβίωση και όχι τις μεταλλάξεις, επομένως δεν μπορούμε να επεκτείνουμε αυτά τα αποτελέσματα ώστε να βγάλουμε συμπεράσματα σχετικά με τη μελλοντική παθογένεια», δήλωσε η Graham.
Μελλοντικές αποστολές
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα προωθούν σχέδια για την επιστροφή αστροναυτών στη σεληνιακή επιφάνεια για πρώτη φορά από το 1972, καθώς και για τη δημιουργία πιο μόνιμων βάσεων στη Σελήνη. Το πρόγραμμα Artemis της NASA έχει ως στόχο την προσεδάφιση αστροναυτών στην περιοχή του Νότιου Πόλου.
Υπάρχει ανησυχία ότι η μόλυνση από γήινα μικρόβια θα μπορούσε να επηρεάσει την επιστημονική κατανόηση της Σελήνης.
«Διαπιστώσαμε ότι τόσο ο Νότιος όσο και ο Βόρειος Πόλος της Σελήνης διαθέτουν σημαντικές περιοχές που θα μπορούσαν να επιτρέψουν σε κοινά μικρόβια που σχετίζονται με τον άνθρωπο να επιβιώσουν για αρκετό χρονικό διάστημα, ώστε να επηρεάσουν τις επιστημονικές εργασίες και την εξερεύνηση», δήλωσε ο Saxena.
Η μεταφορά μικροβίων μαζί με τους ανθρώπους στα διαστημικά ταξίδια μπορεί να είναι αναπόφευκτη, καθώς το ανθρώπινο σώμα φιλοξενεί φυσιολογικά τεράστιο αριθμό μικροοργανισμών.
«Όταν μιλάμε για ακούσια μεταφορά ζωής, εννοούμε ότι οι άνθρωποι, χωρίς να το θέλουν, εναποθέτουν μικρόβια στη σεληνιακή επιφάνεια μέσω των διαστημικών στολών τους, ενός εργαλείου ή μιας μηχανής», δήλωσε η Graham.
«Η ανθεκτικότητα αυτών των οργανισμών σημαίνει ότι μπορούν να επηρεάσουν μελλοντικές αναλύσεις δειγμάτων, οι οποίες θα μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε πράγματα όπως η χημική σύσταση του ρηγόλιθου (του υλικού που καλύπτει τη σεληνιακή επιφάνεια) ή η παρουσία ορισμένων οργανικών μορίων. Η μόλυνση είναι αναπόφευκτη, επομένως πρέπει να καταγράφουμε τι μεταφέρουμε μαζί μας, ώστε αργότερα να μπορούμε να ξεχωρίζουμε τη σεληνιακή χημεία από τα στοιχεία που προέρχονται από τη Γη».
Πηγή: skai.gr
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το magazinenews.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
Πηγή: www.skai.gr

