Η Σιγκαπούρη αναμένεται να γίνει η πρώτη χώρα στον κόσμο που θα επιβάλει φόρο για βιώσιμα αεροπορικά καύσιμα (Sustainable Aviation Fuel, SAF) στους ταξιδιώτες, έναν νέο περιβαλλοντικό φόρο που στοχεύει στη μείωση των εκπομπών άνθρακα του αεροπορικού τομέα. Η Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας της Σιγκαπούρης (Civil Aviation Authority of Singapore — CAAS) επιβεβαίωσε ότι ο φόρος αυτός θα εφαρμοστεί από 1 Οκτωβρίου 2026 για πτήσεις που αναχωρούν από τη χώρα, με τα σχετικά εισιτήρια να πωλούνται από 1 Απριλίου 2026 και μετά.
Η κίνηση αποτελεί μέρος του ευρύτερου Σχεδίου Βιώσιμου Αεροπορικού Κόμβου της Σιγκαπούρης, με στόχους να μειώσει τις εκπομπές αερίων από λειτουργίες αεροδρομίων κατά 20% έως το 2030 σε σχέση με τα επίπεδα του 2019, και να επιτύχει μηδενικές εκπομπές από εσωτερικές και διεθνείς αερομεταφορές έως το 2050.
Τι είναι ο φόρος SAF και γιατί εφαρμόζεται
Ο φόρος αυτός δεν αφορά απλώς «περιβαλλοντικό πρόσθετο κόστος», αλλά στοχεύει στην ενίσχυση της χρήσης βιώσιμων αεροπορικών καυσίμων, τα οποία είναι καύσιμα που μπορούν να μειώσουν σημαντικά τις εκπομπές CO₂ σε σύγκριση με τα συμβατικά καύσιμα αεροσκαφών. Τα SAF μπορούν να προέρχονται από απορρίμματα, φυτικά έλαια, βιομάζα ή άλλες ανανεώσιμες πηγές και μπορούν να μειώσουν τις εκπομπές CO₂ έως και κατά 80% στον κύκλο ζωής τους.
Ο φόρος έχει υπολογιστεί με βάση τον όγκο SAF που απαιτείται για να επιτευχθεί ο στόχος του 1% ανάμιξης SAF στο καύσιμο των πτήσεων που ξεκινούν από τη Σιγκαπούρη το 2026, καθώς και την εκτιμώμενη διαφορά τιμής των SAF έναντι των συμβατικών καυσίμων και άλλα συναφή κόστη.
Πώς θα καθορίζεται και πόσο θα είναι ο φόρος
Ο φόρος SAF θα ποικίλλει ανάλογα με την απόσταση του ταξιδιού και την κατηγορία θέσης (economy vs premium) και έχει χωριστεί σε τέσσερις γεωγραφικές ζώνες με βάση τον τελικό προορισμό από τη Σιγκαπούρη:
- Ζώνη 1 — Νοτιοανατολική Ασία: ο φθηνότερος φόρος (π.χ. ~S$1 για economy).
- Ζώνη 2 — Βορειοανατολική Ασία, Νότια Ασία, Αυστραλία, Παπούα Νέα Γουινέα: μεσαίες χρεώσεις.
- Ζώνη 3 — Αφρική, Κεντρική & Δυτική Ασία, Ευρώπη, Μέση Ανατολή, Νησιά Ειρηνικού, Νέα Ζηλανδία: υψηλότερες χρεώσεις.
- Ζώνη 4 — Αμερική: οι υψηλότερες χρεώσεις.
Οι επιβάτες στην Ευρώπη (που εμπίπτουν στη Ζώνη 3) θα πληρώνουν περίπου:
- 4,24 ευρώ ανά επιβάτη για economy και premium economy θέσεις,
- 16,96 ευρώ για premium class (business & first class),
σύμφωνα με τα δεδομένα που περιλαμβάνονται στην ανακοίνωση. (Τα ποσά σε S$ περιλαμβάνουν S$6,40 και S$10,40 για long‑haul προορισμούς όπως η Ευρώπη).
Για σύγκριση, στη Νοτιοανατολική Ασία οι επιβάτες θα πληρώνουν πολύ λιγότερο (περίπου S$0,66 έως S$2,65), ενώ στις Αμερικές οι επιβαρύνσεις φτάνουν περίπου S$6,89 έως S$27,57 για economy και premium θέσεις αντίστοιχα.
Ο φόρος θα συλλέγεται από τις αεροπορικές εταιρείες και πρέπει να εμφανίζεται ως διακριτό στοιχείο στο εισιτήριο, καθιστώντας έτσι σαφές στους ταξιδιώτες πόσα πληρώνουν για τη στήριξη πράσινων καυσίμων.
Τι ισχύει για πτήσεις με ανταπόκριση
Αν ένα ταξίδι περιλαμβάνει ενδιάμεσες στάσεις, ο φόρος SAF υπολογίζεται και επιβάλλεται μόνο για το πρώτο τμήμα του ταξιδιού μετά την αναχώρηση από τη Σιγκαπούρη. Για παράδειγμα, αν πετάτε από τη Σιγκαπούρη στο Παρίσι με ενδιάμεση στάση στο Άμστερνταμ, ο φόρος θα ισχύσει μόνο για το τμήμα Σιγκαπούρη→Άμστερνταμ.
Ο φόρος δεν ισχύει για όσους απλώς διασχίζουν τη Σιγκαπούρη μεταφέροντας σε άλλη πτήση (transit) χωρίς να αναχωρούν από τη χώρα.
Ορισμένες πτήσεις — όπως εκπαιδευτικές, φιλανθρωπικές ή ανθρωπιστικές — θα εξαιρούνται από τον φόρο.
Ανησυχίες για την ανταγωνιστικότητα και τον τουρισμό
Παρά το περιβαλλοντικό κίνητρο, ο νέος φόρος έχει προκαλέσει αντιδράσεις και ανησυχίες ειδικών του κλάδου και τουριστικών φορέων. Υπάρχει εκφρασμένη ανησυχία ότι η επιπλέον επιβάρυνση των εισιτηρίων μπορεί να βλάψει την ανταγωνιστικότητα της Σιγκαπούρης ως διεθνούς αεροπορικού κόμβου, ιδίως για αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους και για ταξίδια προς δημοφιλείς προορισμούς όπως η Ινδία και η Ινδονησία.
Ορισμένοι φορείς θεωρούν ότι η επιβάρυνση μπορεί να απωθήσει ταξιδιώτες με περιορισμένο προϋπολογισμό, επηρεάζοντας τον τουρισμό και την ανάκαμψη της αεροπορικής αγοράς στην Ασία, η οποία εξακολουθεί να ανακάμπτει μετά την πανδημία.
Το SAF στην Ευρώπη και παγκόσμια
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη θέσει πλαίσιο για τη χρήση SAF με τη ρύθμιση ReFuelEU Aviation, που απαιτεί τουλάχιστον 2% SAF στα αεροπορικά καύσιμα που διατίθενται στα αεροδρόμια της ΕΕ το 2025 και αυξήσεις στο μέλλον για να μειωθούν οι εκπομπές ρύπων.
Σύμφωνα με έκθεση της EASA, τα SAF αντιπροσώπευαν μόλις 0,6% του συνολικού καυσίμου αεροπορίας στην ΕΕ το 2024, αν και το μερίδιο αυτό ενισχύει τη μείωση του CO₂ κατά περίπου 714.000 τόνους.
Η υιοθέτηση των SAF θεωρείται κρίσιμη για την επίτευξη των διεθνών στόχων μείωσης των εκπομπών, όπως η προσπάθεια της ICAO για ουδέτερο ισοζύγιο άνθρακα στην αεροπορία έως το 2050.
Μπορεί να γίνει παγκόσμιο πρότυπο;
Οι αρχές της Σιγκαπούρης υποστηρίζουν ότι ο φόρος αυτός μπορεί να λειτουργήσει ως πρότυπο για άλλες χώρες και να αποτελέσει παράδειγμα παγκόσμιας περιβαλλοντικής πολιτικής στην αεροπορία. Όπως έχει δηλώσει ο Han Kok Juan, γενικός διευθυντής της CAAS, το μέτρο προσφέρει ένα διαχειρίσιμο μηχανισμό για όλους τους χρήστες της αεροπορίας να συνεισφέρουν στη βιωσιμότητα, δίνοντας επίσης χρόνο στη βιομηχανία και στο κοινό να προσαρμοστούν.
Αν η εφαρμογή του αποδειχθεί επιτυχημένη, δεν αποκλείεται άλλες χώρες και οργανισμοί να ακολουθήσουν το παράδειγμα, ενσωματώνοντας παρόμοιους φόρους ή μηχανισμούς χρηματοδότησης για την αύξηση της χρήσης βιώσιμων καυσίμων στην παγκόσμια αεροπορία — μια πιθανή κατεύθυνση προς πιο φιλικά προς το περιβάλλον ταξίδια στον 21ο αιώνα.
Δείτε επίσης
Πηγή: www.travelstyle.gr
